Dlaczego lampy w barwie 4000K mają więcej lumenów niż 3000K przy tej samej mocy

Dlaczego lampy w barwie 4000K mają więcej lumenów niż 3000K przy tej samej mocy

Zauważyliśmy, że wielu naszych klientów przed zakupem poświęca sporo czasu na dokładne zapoznanie się z tematem. Wiemy o tym przede wszystkim z rozmów telefonicznych - często słyszymy, że ktoś obejrzał kilkadziesiąt filmów na naszym kanale YouTube albo przeczytał wiele artykułów opublikowanych na blogu. Właśnie z myślą o takich osobach staramy się przygotowywać opisy produktów, które zawierają możliwie najwięcej rzetelnych informacji. Natomiast zagadnienia wymagające szerszego omówienia rozwijamy w artykułach blogowych, gdzie możemy dokładniej wyjaśnić ich działanie i rozwiać pojawiające się wątpliwości. Przykładem tego jest np. szerokie omówienie współczynnika oddawania barw, gdzie zaczęliśmy od tego co to jest CRI, następnie omówiliśmy składowe CRI na przykładzie lampy AQForm, by finalnie przejść do tego czym się różni CRI od TM-30 i co jest lepsze do opisu oddawania barw.

Ten wpis również ma cel rozwijający pewne zagadnienie.

Być może nasi użytkownicy zauważyli, że ten sam model lampy, wyposażony w diody LED o identycznej mocy, może mieć różny strumień świetlny w zależności od wybranej barwy światła. Dlaczego tak się dzieje? W tym artykule wyjaśnimy, z czego wynikają te różnice.

Ta sama moc i barwa światła, a różna liczba lumenów

Przy tej samej mocy elektrycznej, np. 10 W, diody LED o barwie światła 4000 K zazwyczaj osiągają wyższą skuteczność świetlną niż ich odpowiedniki o barwie 3000 K. Oznacza to, że pobierając taką samą ilość energii, są w stanie wygenerować większy strumień świetlny wyrażany w lumenach.

Jednym z głównych powodów jest sposób wytwarzania białego światła przez diody LED. W rzeczywistości dioda emituje światło niebieskie, które następnie przechodzi przez warstwę luminoforu. To właśnie luminofor przekształca część niebieskiego światła w pozostałe składowe widma, dzięki czemu uzyskiwane jest światło białe o określonej temperaturze barwowej.

Uzyskanie ciepłej barwy światła 3000 K wymaga większego udziału czerwonych składowych widma niż w przypadku barwy 4000 K. Osiąga się to poprzez zastosowanie odpowiednio dobranego luminoforu, który musi przekształcić większą część światła niebieskiego. Każdy taki proces konwersji wiąże się jednak z pewnymi stratami energii, dlatego mniejsza jej część zostaje zamieniona na użyteczne światło widzialne. W efekcie diody LED o barwie 3000 K przy tej samej mocy najczęściej osiągają nieco niższy strumień świetlny niż wersje 4000 K.

W efekcie z tej samej mocy powstaje mniej światła.

Oko ludzkie lepiej "liczy" światło chłodniejsze

Lumen nie jest jednostką czysto fizyczną, tylko uwzględnia czułość ludzkiego oka. Nasze oko jest najbardziej czułe na światło zielono-żółte (około 555 nm). Barwa 4000 K zawiera więcej energii właśnie w tym zakresie niż 3000 K, dlatego przy tej samej ilości promieniowania otrzymujemy więcej lumenów.

Czerwone światło jest najmniej efektywne. Największe straty pojawiają się przy wytwarzaniu czerwonych składowych widma.

Dlatego zazwyczaj wygląda to mniej więcej tak:

• 2700K – najmniej lumenów,
• 3000K – trochę więcej,
• 4000K – jeszcze więcej,
• 5000–6500K – zwykle najwięcej.

Przykładowo ta sama oprawa może mieć:

• 3000K – 980 lm,
• 4000K – 1060 lm.

To różnica około 8%, mimo identycznej mocy.

Czy to oznacza, że 4000K świeci "jaśniej"?

Na mierniku lumenów – tak. Subiektywnie różnica często wydaje się jeszcze większa, ponieważ chłodniejsze światło jest odbierane przez mózg jako bardziej jasne i kontrastowe. Dlatego wiele osób ma wrażenie, że 4000 K świeci nawet o kilkanaście lub kilkadziesiąt procent mocniej niż 3000 K, mimo że rzeczywista różnica w strumieniu świetlnym wynosi zwykle tylko około 5–15%.

W praktyce u większości producentów różnica między 3000K a 4000K dla tej samej lampy wynosi właśnie około 5–10%, a w niektórych modelach dochodzi do około 15%.

Podsumowanie

Choć różnica w liczbie lumenów pomiędzy wersją 3000K i 4000K tej samej lampy zwykle wynosi zaledwie od kilku do kilkunastu procent, w praktyce może wydawać się znacznie większa. Wynika to z faktu, że ludzkie oko jest bardziej czułe na światło o neutralnej barwie, dlatego pomieszczenia oświetlone światłem 4000 K są często odbierane jako wyraźnie jaśniejsze i bardziej kontrastowe.

Warto o tym pamiętać podczas wyboru oświetlenia. Jeżeli priorytetem jest uzyskanie jak największego wrażenia jasności bez zwiększania poboru mocy lub liczby opraw, dobrym rozwiązaniem może być wybór neutralnej barwy światła 4000K zamiast ciepłej 3000K. Dotyczy to zwłaszcza pomieszczeń takich jak wiatrołap, garaż, pralnia, kotłownia, pomieszczenie gospodarcze, spiżarnia czy garderoba, gdzie komfort pracy i dobra widoczność są często ważniejsze niż przytulny charakter wnętrza.

Co istotne, w większości przypadków wybór barwy 4000K nie wiąże się z żadną dopłatą. Oznacza to, że przy tej samej cenie lampy i takim samym poborze mocy można uzyskać wyższy strumień świetlny oraz subiektywnie jeszcze większe wrażenie jasności niż wynikałoby wyłącznie z liczby lumenów. Dzięki temu zmiana barwy światła jest jednym z najprostszych sposobów na zwiększenie odczuwanej jasności pomieszczenia bez ponoszenia dodatkowych kosztów.

Wskazówka dla Ciebie. Już teraz zacznij oglądać nasz niezrównany kanał na YouTube. Znajdziesz tam mnóstwo ciekawych poradników, filmy z prezentacją produktów i dobre rady w aranżacji wnętrz. Dzięki temu zakupy oświetlenia przeprowadzisz łatwo i dokonasz dobrego wyboru.